Wie vanaf 18 februari 2027 een nieuwe elektrische fiets koopt, krijgt er in Europa een digitaal batterijpaspoort bij. Via een QR-code wordt informatie beschikbaar over de herkomst, de technische eigenschappen en de levensloop van de batterij. De Europese regelgeving moet de transparantie vergroten en hergebruik en recyclage vergemakkelijken. Volgens sectororganisatie LEVA-EU kan de maatregel ook gevolgen hebben voor elektrische fietsen die buiten Europa worden verkocht.
Iedere batterij krijgt een digitale identiteit
Het batterijpaspoort maakt deel uit van de Europese Batterijverordening (EU) 2023/1542 en wordt op 18 februari 2027 verplicht voor nieuwe batterijen die onder de betrokken categorieën vallen en vanaf die datum op de Europese markt worden gebracht.
De verplichting geldt onder meer voor batterijen van elektrische fietsen, speedpedelecs, elektrische scooters en cargofietsen.
Iedere batterij krijgt een unieke digitale identificatie die via een QR-code toegankelijk wordt.
Het paspoort bevat informatie over de fabrikant, de batterijtechnologie, de capaciteit en andere technische eigenschappen. Ook gegevens over prestaties, levensduur, onderhoud en recyclage maken deel uit van het systeem, voor zover de betreffende informatieverplichtingen van toepassing zijn.
Het doel is om batterijen gedurende hun volledige levensloop beter te kunnen opvolgen, van productie tot hergebruik of uiteindelijke recyclage.
Wat kan de gebruiker zelf controleren?
Voor fietsers kan het batterijpaspoort een bijkomende informatiebron worden. Wie een elektrische fiets aankoopt, kan via de QR-code bepaalde technische gegevens van de batterij raadplegen.
Dat betekent echter niet dat alle geregistreerde informatie voor iedereen zichtbaar wordt.
De Europese regelgeving voorziet verschillende toegangsniveaus. Sommige gegevens zijn openbaar, terwijl andere uitsluitend beschikbaar zijn voor bevoegde instanties of professionele partijen met een gerechtvaardigd belang.
Vooral de gezondheidstoestand van een batterij, de zogenaamde State of Health, is daarbij interessant.
Die geeft aan hoeveel capaciteit een batterij nog heeft in verhouding tot haar oorspronkelijke toestand. Bij de aankoop van een tweedehands elektrische fiets kan dat bijzonder waardevolle informatie zijn.
LEVA-EU benadrukt echter dat consumenten niet noodzakelijk rechtstreeks toegang krijgen tot alle gegevens over batterijslijtage. Voor erkende professionele partijen kunnen deze gegevens wel relevant worden bij onderhoud, reparatie of de beoordeling van een gebruikte batterij.
Ook gevolgen voor Amerikaanse fietsfabrikanten
Hoewel de verplichting uitsluitend geldt voor batterijen die op de Europese markt worden gebracht, kan de invloed ervan veel verder reiken.
Veel fabrikanten van elektrische fietsen verkopen dezelfde of vergelijkbare modellen in Europa en de Verenigde Staten.
Zij zullen hun producten voor de Europese markt moeten aanpassen aan de nieuwe regelgeving. Volgens LEVA-EU bestaat daardoor de mogelijkheid dat fabrikanten ook buiten Europa batterijen met dezelfde digitale identificatie en informatievoorziening gaan gebruiken.
Dat zou de productie en administratie kunnen vereenvoudigen en tegelijkertijd de transparantie voor Amerikaanse consumenten vergroten.
Een vergelijkbare wettelijke verplichting bestaat momenteel niet in de Verenigde Staten.
Nieuwe verantwoordelijkheden voor fabrikanten en importeurs
Het batterijpaspoort brengt ook administratieve en technische verplichtingen met zich mee.
De marktdeelnemer die een afgewerkte batterij op de Europese markt brengt, is verantwoordelijk voor het aanmaken en onderhouden van het digitale paspoort.
Dat geldt eveneens wanneer de batterij al in een elektrische fiets is ingebouwd.
Fabrikanten en importeurs moeten de vereiste informatie verzamelen en ervoor zorgen dat de digitale gegevens beschikbaar en correct blijven.
De Europese Commissie heeft inmiddels technische richtlijnen gepubliceerd om bedrijven bij de voorbereiding te ondersteunen.
Niet alle informatie moet meteen vanaf februari 2027 beschikbaar zijn. Voor bepaalde gegevens, waaronder de koolstofvoetafdruk, het aandeel gerecycleerde materialen en informatie over zorgvuldigheid in de toeleveringsketen, gelden afzonderlijke invoeringsdata.
Ook belangrijk voor tweedehands fietsen
Het digitale batterijpaspoort kan op termijn een rol spelen op de tweedehandsmarkt.
Een batterij is immers een van de duurste onderdelen van een elektrische fiets. De resterende capaciteit en algemene toestand bepalen voor een belangrijk deel de waarde van het voertuig.
Wanneer professionele handelaars en herstellers over betrouwbaardere batterijgegevens beschikken, kan dat helpen bij de beoordeling van gebruikte fietsen en bij beslissingen over reparatie of hergebruik.
Ook recyclagebedrijven kunnen profiteren van betere informatie over de samenstelling van batterijen.
Het systeem moet daarmee bijdragen aan een circulaire economie waarin batterijen langer bruikbaar blijven en waardevolle grondstoffen efficiënter worden teruggewonnen.
Meer transparantie, maar ook extra werk
Voor de Europese fietsindustrie betekent het batterijpaspoort een nieuwe stap in de digitalisering van de productinformatie.
Fabrikanten en importeurs krijgen bijkomende verplichtingen, terwijl herstellers, tweedehandsprofessionals en recyclagebedrijven op termijn over beter gestructureerde gegevens kunnen beschikken.
Of consumenten daardoor ook gemakkelijker de werkelijke batterijconditie van een tweedehands e-bike zullen kunnen beoordelen, hangt af van de uiteindelijke toegangsrechten en de praktische toepassing.
Wat wel vaststaat, is dat de batterij vanaf 2027 meer wordt dan een energiebron. Ze krijgt een digitale identiteit die haar tijdens een groot deel van haar levensloop zal begeleiden.
Bron: LEVA-EU; Electrek; Europese Commissie, Batterijverordening (EU) 2023/1542 en richtlijnen voor het digitale batterijpaspoort.







